{"id":6375,"date":"2018-07-13T22:12:56","date_gmt":"2018-07-13T20:12:56","guid":{"rendered":"http:\/\/ksiazkiweterze.pl\/k2\/w1\/?p=6375"},"modified":"2019-05-15T19:50:56","modified_gmt":"2019-05-15T17:50:56","slug":"wywiad-ze-stefanem-darda","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/ksiazkiweterze.pl\/k2\/w1\/2018\/07\/13\/wywiad-ze-stefanem-darda\/","title":{"rendered":"Wywiad ze Stefanem Dard\u0105"},"content":{"rendered":"

$\"Foto$ <\/a><\/p>\n

W oczekiwaniu na drug\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 „Nowego domu na wyr\u0119bach” zapraszam na wywiad ze Stefanem Dard\u0105.<\/strong><\/p>\n

Jest taki literacki stan, w kt\u00f3rym wprost uwielbiam przebywa\u0107. To \u201edardyzm\u201d. Kto czyta\u0142 cho\u0107 jedn\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 Stefana Dardy, wie o czym m\u00f3wi\u0119. Kto nie czyta\u0142, powinien szybko naprawi\u0107 to czytelnicze niedopatrzenie. Bo Darda wci\u0105ga w sw\u00f3j literacki \u015bwiat i nie pozwala z niego tak do ko\u0144ca wyj\u015b\u0107, nawet po sko\u0144czonej lekturze. <\/strong><\/p>\n

Panie Stefanie, to wielka sztuka pisa\u0107 w taki spos\u00f3b. Czy pomys\u0142y na kolejne ksi\u0105\u017cki rodz\u0105 si\u0119 w Pana g\u0142owie spontanicznie, czy raczej to d\u0142ugi proces?<\/strong><\/p>\n

Chyba ka\u017cdy pisarz marzy o tym, aby wci\u0105ga\u0107 Czytelnik\u00f3w w opowiadane przez siebie historie, wi\u0119c jest mi ogromnie mi\u0142o, \u017ce Pani zdaniem mi si\u0119 to udaje.
\nCo do samego procesu pisania moich ksi\u0105\u017cek\u2026 c\u00f3\u017c, zwykle zaczyna si\u0119 od jakiego\u015b spontanicznego pomys\u0142u, co\u015b tam zaczyna si\u0119 tli\u0107 \u2013 jaki\u015b w\u0105tek, posta\u0107, miejsce albo wydarzenie. Wtedy zaczynam to sobie obraca\u0107 w g\u0142owie na r\u00f3\u017cne sposoby, pr\u00f3buj\u0105c znale\u017a\u0107 s\u0142abe i mocne punkty, a tak\u017ce zak\u0142adaj\u0105c jakie\u015b niezbyt szczeg\u00f3\u0142owe zr\u0119by potencjalnego toku fabu\u0142y oraz jej punkt docelowy. Przewa\u017cnie trwa to do\u015b\u0107 d\u0142ugo i kiedy po tym okresie wci\u0105\u017c wydaje mi si\u0119, \u017ce idea ma w sobie potencja\u0142, podejmuj\u0119 decyzj\u0119 o pr\u00f3bie przelania jej na papier. Wtedy to wszystko nabiera bardziej konkretnych kszta\u0142t\u00f3w, jednocze\u015bnie ewoluuj\u0105c w miar\u0119 potrzeby. Pr\u00f3buj\u0119 jednocze\u015bnie kreowa\u0107 narracj\u0119, jak r\u00f3wnie\u017c daj\u0119 si\u0119 jej prowadzi\u0107. To proces do\u015b\u0107 specyficzny, trudny do precyzyjnego opisania, przypominaj\u0105cy nieco malowanie obrazu,\u00a0 kt\u00f3ry sukcesywnie uzupe\u0142niany jest o nowe elementy.<\/p>\n

Rozrastaj\u0105cy si\u0119 \u201eDom na wyr\u0119bach\u201d, tetralogia \u201eCzarny Wygon\u201d, poruszaj\u0105cy zbi\u00f3r opowiada\u0144 \u201eOpowiem ci mroczn\u0105 histori\u0119\u201d i wstrz\u0105saj\u0105cy \u201eZabij mnie, tato\u201d. Ksi\u0105\u017cki r\u00f3\u017cne, ale ze wsp\u00f3lnym mianownikiem – dotykaj\u0105 g\u0142\u0119bi psychiki ludzkiej i graj\u0105 na emocjach w wyj\u0105tkowy spos\u00f3b. Trudno opisa\u0107 styl, kt\u00f3ry Pan prezentuje. To trzeba prze\u017cy\u0107. Sk\u0105d tak doskona\u0142a znajomo\u015b\u0107 czu\u0142ych strun czytelnik\u00f3w?<\/strong><\/p>\n

$\"CzW$ <\/a><\/p>\n

Sam jestem czytelnikiem, wi\u0119c pisz\u0119 takie ksi\u0105\u017cki, jakie chcia\u0142bym przeczyta\u0107. Z pewno\u015bci\u0105 jako autor bardzo wiele zawdzi\u0119czam w\u0142asnej intuicji. Tak naprawd\u0119 nigdy nie wiadomo co zrobi\u0107, w jaki spos\u00f3b skonstruowa\u0107 fabu\u0142\u0119 i jak osadzi\u0107 w niej bohater\u00f3w, aby odbiorca poczu\u0142 si\u0119 usatysfakcjonowany. Mo\u017ce te\u017c cz\u0119\u015b\u0107 pozytywnego odbioru zawdzi\u0119czam temu, \u017ce nigdy nie staram si\u0119 przypodchlebia\u0107 Czytelnikom. Po prostu mam do przekazania histori\u0119, uwa\u017cam, \u017ce powinienem to zrobi\u0107 tak a nie inaczej i mo\u017cliwie najlepiej wykonuj\u0119 swoj\u0105 prac\u0119. Wi\u0105\u017ce si\u0119 to z tym, \u017ce niekt\u00f3rym moje pisanie \u201enie podejdzie\u201d, poniewa\u017c lepiej wiedz\u0105 czego od danej ksi\u0105\u017cki oczekuj\u0105. \u015awiadomie godz\u0119 si\u0119 na taki uk\u0142ad. Cz\u0119\u015b\u0107 os\u00f3b si\u0119gnie po jak\u0105\u015b moj\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 i b\u0119dzie to pierwszy, a zarazem ostatni raz, a inni zostan\u0105 z moimi utworami na d\u0142u\u017cej.<\/p>\n

Wielu recenzent\u00f3w wk\u0142ada Pana tw\u00f3rczo\u015b\u0107 na p\u00f3\u0142k\u0119 \u201ehorror\u201d, \u201epowie\u015b\u0107 grozy\u201d. Wed\u0142ug mnie to z\u0142y pomys\u0142, bo pojawia si\u0119 szufladkowanie do okre\u015blonego gatunku i w ten spos\u00f3b unikaj\u0105cy horror\u00f3w nigdy nie zetkn\u0105 si\u0119 z ksi\u0105\u017ckami Pana autorstwa. A szkoda! <\/strong><\/p>\n

Ju\u017c od d\u0142u\u017cszego czasu nie zwracam wi\u0119kszej uwagi na to, w jaki spos\u00f3b szufladkowane s\u0105 moje ksi\u0105\u017cki. Tak jak wspomnia\u0142em powy\u017cej, robi\u0119 swoje najlepiej jak potrafi\u0119. Nie zawr\u00f3c\u0119 kijem Wis\u0142y, nie zmieni\u0119 tego, \u017ce wielu recenzent\u00f3w lubi (i jest to poniek\u0105d zasadne) przyporz\u0105dkowa\u0107 autora do konkretnego gatunku. Dop\u00f3ki kto\u015b nie zechce przekona\u0107 si\u0119, czy faktycznie moja ksi\u0105\u017cka zalicza si\u0119 do takiego horroru, jak og\u00f3lnie, cz\u0119sto negatywnie, postrzegany jest ten gatunek, to si\u0119 tego nie dowie. Nie jest moim zadaniem opowiadanie o swoich ksi\u0105\u017ckach, bo nigdy nie b\u0119d\u0119 obiektywny, natomiast osobom, kt\u00f3re dostrzegaj\u0105 w nich co\u015b wi\u0119cej ni\u017c to, co powszechnie okre\u015bla si\u0119 mianem horroru dzi\u0119kuj\u0119 i prosz\u0119 o niesienie tej wie\u015bci dalej.<\/p>\n

Jest Pan doskona\u0142ym obserwatorem otaczaj\u0105cego \u015bwiata. To wielka sztuka by wple\u015b\u0107 swe obserwacje w fabu\u0142\u0119 z pogranicza fantastyki i nada\u0107 jej znaczenia, kt\u00f3re samoczynnie trafia do czytelnika, zmusza go do my\u015blenia, nie pozwala o sobie zapomnie\u0107, zmienia go. Znajomo\u015b\u0107 psychologii, czy raczej intuicyjne dzia\u0142anie?<\/strong><\/p>\n

Zawsze zale\u017cy mi na tym, \u017ceby Czytelnik w moich ksi\u0105\u017ckach m\u00f3g\u0142 znale\u017a\u0107 co\u015b wi\u0119cej, ni\u017c tylko zgrabnie skonstruowan\u0105, w miar\u0119 wci\u0105gaj\u0105c\u0105 o\u015b fabularn\u0105, przy czym k\u0142ad\u0119 tu nacisk na s\u0142owo \u201em\u00f3g\u0142\u201d. Je\u015bli kto\u015b tego szuka i to odnajduje, to \u015bwietnie, natomiast je\u015bli s\u0105 osoby, kt\u00f3re chc\u0105 \u201epodrapa\u0107 g\u0142\u0119biej\u201d i ta czynno\u015b\u0107 skutkuje odnalezieniem kolejnej warstwy, to jest mi tym bardziej mi\u0142o. Staram si\u0119, aby moi bohaterowie byli wiarygodni, \u017ceby otoczenie i to, co ich spotyka, wydawa\u0142o si\u0119 potencjalnie prawdopodobne. By\u0107 mo\u017ce dzi\u0119ki temu \u0142atwiej odbiorcy uwierzy\u0107 nawet w te mniej realistyczne w\u0105tki zahaczaj\u0105ce o zjawiska nadprzyrodzone.<\/p>\n

$\"ndnwII\"$ <\/a><\/p>\n

A teraz obrazek z mojego podw\u00f3rka. Jednej z kole\u017canek w pracy po\u017cyczy\u0142am \u201eDom na wyr\u0119bach\u201d. Ju\u017c na drugi dzie\u0144,\u00a0 z wypiekami na twarzy poprosi\u0142a o cz\u0119\u015b\u0107 drug\u0105. Po dw\u00f3ch tygodniach by\u0142a po lekturze wszystkich Pana ksi\u0105\u017cek. Nie tylko ona. Trzy kolejne kole\u017canki r\u00f3wnie\u017c. Wszystkie s\u0105 zgodne co do jednego: te ksi\u0105\u017cki si\u0119 czyta! Jest mi niezmiernie mi\u0142o, gdy dziel\u0105 si\u0119 swymi emocjami po lekturze,\u00a0 a potem odkrywaj\u0105, \u017ce trudno znale\u017a\u0107 co\u015b r\u00f3wnie wci\u0105gaj\u0105cego. Niezwyk\u0142e i bardzo nobilituj\u0105ce dla pisarza.<\/strong><\/p>\n

To prawda. Bardzo mnie cieszy, \u017ce gros zdeklarowanych Czytelnik\u00f3w moich ksi\u0105\u017cek dotar\u0142o do nich nie dzi\u0119ki akcjom promocyjnym, a w\u0142a\u015bnie dzi\u0119ki poleceniu przez znajomych. Autentyczna i szczera zach\u0119ta do lektury zawsze jest najlepsza, a ponadto, co mog\u0119 stwierdzi\u0107 na podstawie ju\u017c prawie dziesi\u0119cioletniego do\u015bwiadczenia na rynku wydawniczym, tacy czytelnicy, kt\u00f3rym bezinteresownie i w dobrej wierze i skutecznie polecono tw\u00f3rczo\u015b\u0107 danego autora, zostaj\u0105 z nim na d\u0142u\u017cej, daj\u0105c jednocze\u015bnie satysfakcj\u0119 i rado\u015b\u0107, \u017ce to nie jest jaka\u015b sezonowa, sztucznie nadmuchana fascynacja.<\/p>\n

Jak m\u00f3g\u0142by Pan okre\u015bli\u0107 sw\u00f3j proces tw\u00f3rczy przy kolejnych ksi\u0105\u017ckach? Tych poprzednich i tych, na kt\u00f3re czekamy.<\/strong><\/p>\n

Na pewno bardzo zazdroszcz\u0119 autorom, kt\u00f3rym pisanie przychodzi z wielk\u0105 \u0142atwo\u015bci\u0105. U mnie jest to sprawa do\u015b\u0107 skomplikowana, wyczerpuj\u0105ca i troch\u0119 te\u017c stresuj\u0105ca. Na szcz\u0119\u015bcie daje te\u017c wiele satysfakcji, w og\u00f3lnym rozrachunku wynagradzaj\u0105cej wszelkie niedogodno\u015bci. Kiedy pracuj\u0119 nad dan\u0105 powie\u015bci\u0105, praktycznie ca\u0142y czas jestem gdzie\u015b wok\u00f3\u0142 niej my\u015blami. Pisz\u0119 zawsze od pocz\u0105tku do ko\u0144ca, nie bardzo wyobra\u017caj\u0105c sobie (co pono\u0107 si\u0119 zdarza innym autorom) prac\u0119 nad wybranymi dowolnie fragmentami, a potem sk\u0142adanie ca\u0142o\u015bci jak puzzle. Ciesz\u0119 si\u0119 te\u017c, \u017ce ka\u017cda nowa ksi\u0105\u017cka to wyprawa w nieznane, a jednocze\u015bnie utw\u00f3r, nad kt\u00f3rym chc\u0119 pracowa\u0107. Nie wyobra\u017cam sobie pisania czego\u015b ze \u015bwiadomo\u015bci\u0105, \u017ce to \u201echa\u0142tura\u201d wykonywana tylko dlatego, \u017ce Czytelnicy domagaj\u0105 si\u0119 kolejnej pozycji mojego autorstwa.
\nW tym roku, w pa\u017adzierniku, b\u0119dzie mia\u0142 premier\u0119 \u201eNowy dom na wyr\u0119bach II\u201d, czyli trzecia i zarazem ostatnia ksi\u0105\u017cka cyklu \u201eWyr\u0119by\u201d. Je\u015bli chodzi o rok 2019, to plany wydawnicze mam tak ambitne, jak nigdy dot\u0105d, a zwi\u0105zane s\u0105 one z premier\u0105 trzech ksi\u0105\u017cek (w tym jednej we wsp\u00f3\u0142autorstwie). Sporo pracy przede mn\u0105 (cho\u0107 te\u017c ju\u017c cz\u0119\u015b\u0107 za mn\u0105), ale to, co ju\u017c napisa\u0142em da\u0142o mi sporo satysfakcji, a praca, kt\u00f3ra na mnie czeka, jest jak zwykle inspiruj\u0105cym wyzwaniem.<\/p>\n

$\"Zmt$ <\/a><\/p>\n

Co lubi czyta\u0107 Stefan Darda?<\/strong><\/p>\n

Wspomnia\u0142a Pani powy\u017cej, \u017ce moje ksi\u0105\u017cki trudno poddaj\u0105 si\u0119 prostym klasyfikacjom. S\u0105dz\u0119, \u017ce w du\u017cej mierze jest to spowodowane faktem, i\u017c jako czytelnik nie ograniczam swoich zainteresowa\u0144 do jakiego\u015b okre\u015blonego gatunku literackiego. Oczywi\u015bcie, czytam sporo thriller\u00f3w i horror\u00f3w (troch\u0119 dla przyjemno\u015bci, a troch\u0119 jakby \u201ez obowi\u0105zku\u201d), ale ch\u0119tnie te\u017c si\u0119gam po klasyk\u0119, krymina\u0142 i literatur\u0119 faktu. Poniewa\u017c przygarn\u0105\u0142em jaki\u015b czas temu psa rasy husky (kt\u00f3rego porzuci\u0142o jakie\u015b bydl\u0119), ostatnio mam te\u017c za sob\u0105 kilka pozycji o wilkach. Ale, by rozwia\u0107 ewentualne, uzasadnione w\u015br\u00f3d Czytelnik\u00f3w \u201eNowego domu na wyr\u0119bach\u201d w\u0105tpliwo\u015bci, pragn\u0119 tu wspomnie\u0107, \u017ce \u201ewilk\u201d pojawi\u0142 si\u0119 w moim \u017cyciu dopiero po premierze wspomnianej powie\u015bci.<\/p>\n

W oczekiwaniu na kolejne ksi\u0105\u017cki, serdecznie dzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119.<\/strong><\/p>\n

Dzi\u0119kuj\u0119 bardzo i pozdrawiam Czytelnik\u00f3w \u201eKsi\u0105\u017cek w eterze\u201d.<\/p>\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W oczekiwaniu na drug\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 „Nowego domu na wyr\u0119bach” zapraszam na wywiad ze Stefanem Dard\u0105. Jest taki literacki stan, w kt\u00f3rym wprost uwielbiam przebywa\u0107. To \u201edardyzm\u201d. Kto czyta\u0142 cho\u0107 jedn\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 Stefana Dardy, wie o czym m\u00f3wi\u0119. Kto nie czyta\u0142, powinien szybko naprawi\u0107 to czytelnicze niedopatrzenie. Bo Darda wci\u0105ga w sw\u00f3j literacki \u015bwiat<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[5],"tags":[1172,1906,1907,17,13,1178,1176,14,1177,1171,1170,1173],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/ksiazkiweterze.pl\/k2\/w1\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6375"}],"collection":[{"href":"http:\/\/ksiazkiweterze.pl\/k2\/w1\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/ksiazkiweterze.pl\/k2\/w1\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/ksiazkiweterze.pl\/k2\/w1\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/ksiazkiweterze.pl\/k2\/w1\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6375"}],"version-history":[{"count":7,"href":"http:\/\/ksiazkiweterze.pl\/k2\/w1\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6375\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6633,"href":"http:\/\/ksiazkiweterze.pl\/k2\/w1\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6375\/revisions\/6633"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/ksiazkiweterze.pl\/k2\/w1\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6375"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/ksiazkiweterze.pl\/k2\/w1\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6375"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/ksiazkiweterze.pl\/k2\/w1\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6375"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}